Bouwen aan een sterk hoger onderwijs in DR Congo

 

Universiteiten zijn belangrijke katalysatoren voor ontwikkeling in Congo. Probleem is echter dat de kwaliteit van het onderwijs en onderzoek niet altijd voldoet. Met het programma Kwaliteitszorg van VLIR-UOS werken Vlaamse en Congolese partners samen om het niveau van de Congolese universiteiten op te krikken.

 

CIFOR University Of Science Of Kisangani

 

De Congolese minister van Hoger Onderwijs Théophile Mbemba Fundu opende op 20 maart 2015 in Kinshasa een conferentie over kwaliteitszorg in het hoger onderwijs. In zijn toespraak benadrukte hij dat de uitdagingen groot zijn:

 

‘We moeten zorgen voor een cultuur van kwaliteit, zodat onze universiteiten en hogeronderwijsinstellingen een goede ranking krijgen ten opzichte van de universiteiten in Afrika en de rest van de wereld. Kwaliteitszorg is de fundering om te evolueren naar een verbeterd onderwijssysteem’.

 

Enkele van de problemen in het hoger onderwijs zijn volgens de minister de corruptie, de lage kwaliteit van het onderwijs, de proliferatie van onderwijsinstellingen zonder de nodige middelen of professoren, en de commercialisering van handboeken.

 

Het programma Kwaliteitszorg

VLIR-UOS zette in 2011 het programma Kwaliteitszorg op, samen met professor emeritus Oswald Van Cleemput van de Universiteit Gent. Momenteel coördineren professor Arno Libotton van de Vrije Universiteit Brussel en professor Georges Mulumbwa van de Universiteit van Lubumbashi het programma.

 

In Congo zijn zeven partners betrokken: de drie grote staatsuniversiteiten van Kinshasa, Lubumbashi en Kisangani; de Katholieke universiteiten van Congo en Bukavu; het Hoger Instituut voor Toegepaste Technieken en de Nationale Pedagogische Universiteit.

 

Kwaliteitscultuur

Doel van het programma Kwaliteitszorg is om enerzijds bij te dragen aan de kwaliteitscultuur van de Congolese universiteiten. Anderzijds wil het de universiteiten ondersteunen om in het Bolognaproces te stappen, met een opdeling volgens bachelor-, master- en doctoraatsniveau. Daarvoor moeten ze voldoen aan bepaalde standaarden en kwaliteitsnormen.

 

Evaluatie vormt een belangrijk onderdeel van het programma. In eerste instantie evalueerden de betrokken departementen zichzelf. Nadien gebeurde dit op het niveau van de faculteiten. Vervolgens komen de hele instellingen aan bod. Op termijn zullen externe evaluaties plaatsvinden, die toelaten om de universiteiten te accrediteren.

 

Opleidingen en kwaliteitsgids

Jaarlijks vinden een viertal opleidingen van enkele dagen plaats in Kinshasa. Daaraan nemen niet alleen de zeven partneruniversiteiten deel, maar ook het Congolese Ministerie van Hoger Onderwijs en enkele regionale universiteiten, met de steun van de Wereldbank. Uit die samenwerking is de Nationale Coördinatie voor de Kwaliteitsversterking (CONAQ) ontstaan, onder de bevoegdheid van het Ministerie van Hoger Onderwijs. 

 

Elke partnerinstelling heeft ondertussen een afdeling kwaliteitszorg opgezet, met als doel uit te groeien tot expertisecentra binnen de universiteit. Daarnaast werd een gids uitgewerkt die de basis vormt voor een kwaliteitszorgbeleid in DR Congo.

 

Perspectieven

Gezien de grote inzet en motivatie van de betrokken instellingen en de positieve resultaten, zal het programma Kwaliteitszorg wellicht nog een tijd worden voortgezet. Ondertussen blijven de opleidingen in Kinshasa plaatsvinden. De organisatoren werken verder aan de ontwikkeling van de kwaliteitsgids en de uitbreiding van de zelfevaluaties, met als einddoel de internationale erkenning van de opleidingen en instituten. 

 

Ondertussen heeft de Congolese Minister voor Hoger en Universitair Onderwijs een nationale autonome structuur opgericht voor Kwaliteitszorg in DR Congo. Van de 6 nationale experten zijn er 4 die de VLIR-UOS-vormingen over kwaliteitszorg hebben bijgewoond.

 

Samenwerking met ARES-CCD

Kwaliteitszorg maakt gebruik van ICT. Daarbij doet het een beroep op het UniversiTIC-programma, een digitaal ontsluitingsprogramma dat wordt uitgevoerd door VLIR-UOS en ARES-CCD samen, in Congo. Hierbij wordt niet enkel hardware gebruikt maar ook software ter ondersteuning van universitaire pedagogie en management, academisch Engels en ‘doctoral schools’.

 

Update: 29/02/2016 

Foto: 'University of Science of Kisangani' by CIFOR

Facebook Twitter Google+ Pinterest LinkedIn